ระบบจัดการสารสนเทศนักศึกษาทุน คณะวิทยาศาสตร์
โครงการพัฒนาและส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี(พสวท.)
Promotion of Teaching Science and Technology
ได้รับพระกรุณาธิคุณจาก สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าจุฬาภรณวลัยลักษณ์ อัคครราชกุมารี ทรงรับเป็นองค์ที่ปรึกษาของโครงการ เมื่อวันที่ 31 กรกฎาคม 2530
วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ได้เข้ามามีบทบาทในการพัฒนาประเทศในด้านต่าง ๆ อย่างกว้างขวางและยิ่งนับวันจะมีความสำคัญมากยิ่งขึ้น ประเทศที่พัฒนาแล้วและมีเศรษฐกิจ ที่มั่นคงมักจะเป็นประเทศที่มีความเจริญก้าวหน้าทางด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีสูง จึงกล่าวได้ว่าวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีเป็นพื้นฐานสำคัญในการพัฒนาประเทศ
เมื่อพิจารณาถึงสภาพการผลิตนักวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีในประเทศไทย พบว่าผู้มีความรู้ ความสามารถสูงเป็นพิเศษทางวิทยาศาสตร์มีแนวโน้มที่จะเลือกเข้าศึกษาต่อใน คณะวิทยาศาสตร์น้อยลงทุกปี ส่วนใหญ่จะเลือกศึกษาในสาขาที่ให้ผลตอบแทนเป็นรายได้ที่ ค่อนข้างสูง เช่น แพทยศาสตร์ วิศวกรรมศาสตร์ สภาพเช่นนี้เนื่องจากสาเหตุหลายประการได้แก่สถานภาพทางด้านสังคม อาชีพ รายได้บรรยากาศในการทำงานไม่เอื้อหรือจูงใจให้ผู้มีความสามารถสูงหันมาประกอบอาชีพเป็นนักวิทยาศาสตร์ จึงทำให้ปัญหาที่น่าวิตกอย่างยิ่งคือ ในอนาคตอันใกล้ ประเทศไทยจะขาดผู้มีความสามารถสูงในวงการวิทยาศาสตร์ทั้งในมหาวิทยาลัย สถาบันวิจัย หน่วยงานอื่น ๆ ทั้งภาครัฐและเอกชน
รัฐบาลจึงมีมติให้กระทรวงวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อม ทบวงมหาวิทยาลัย กระทรวงศึกษาธิการ สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) ร่วมมือกันจัดตั้งโครงการ พสวท. และได้ดำเนินการไปแล้ว 2 ระยะ คือ ระยะที่ 1 พ.ศ. 2527 - 2533 และระยะที่ 2 2534 - 2539 ส่วนระยะที่ 3 พ.ศ. 2540 - 2544 อยู่ในระหว่าง ดำเนินการ และเนื่องจากคณะรัฐมนตรีเห็นว่าผลการดำเนินงานสองระยะแรกได้ผลดี จึงมีมติ เมื่อวันที่ 4 มีนาคม 2540 ให้โครงการ พสวท. เป็นงานประจำตั้งแต่ปีงบประมาณ พ.ศ. 2541 เป็นต้นไป
ผลิตผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี สำหรับศึกษา วิจัย ประดิษฐ์ คิดค้น และเผยแพร่ผลงานทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ที่เป็นประโยชน์ ต่อการพัฒนาประเทศ
ได้นักวิทยาศาสตร์และนักวิจัยที่มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์ ในสาขาที่ ขาดแคลน และเป็นความต้องการเร่งด่วนของประเทศ ปีละ 180 คน
- กระทรวงศึกษาธิการ โดยกรมสามัญศึกษา และสถาบันส่งเสริมการสอน วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.)
- สำนักงานคณะกรรมการการอุดมศึกษา รับผิดชอบในระดับอุดมศึกษา โดยกำหนดมหาวิทยาลัยเพื่อเป็นศูนย์ของโครงการ พสวท. และมีหน้าที่คัดเลือกนักเรียนเข้าโครงการในระดับอุดมศึกษา จัดหาอาจารย์ที่ปรึกษา ตลอดจนจัดกิจกรรมการเรียนการสอนเสริมและกิจกรรมพิเศษ
- กระทรวงวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อม จัดเตรียมอัตราตำแหน่ง แหล่งงาน เพื่อรองรับผู้สำเร็จการศึกษาจากโครงการ พสวท. และพิจารณาแนวทางเพื่อเสริมให้การวิจัยของบุคลากรดังกล่าวมีศักยภาพสูงสุด รวมทั้งติดตามประเมินผลการ ปฏิบัติงาน
- สถาบันส่งเสริมการสอนวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี (สสวท.) ทำหน้าที่เป็นฝ่ายเลขานุการ และเป็นหน่วยงานของบประมาณและจัดส่งไปยัง หน่วยงานต่าง ๆ เพื่อดำเนินการ ตลอดจนประสานงานติดตามและประเมินผลการดำเนินงาน โครงการ พสวท. เพื่อให้งานของโครงการ พสวท. ดำเนินไปอย่างมีประสิทธิภาพ
การบริหารงานโครงการ พสวท. ดำเนินการในรูปของคณะกรรมการดังนี้
คณะที่ 1 คณะกรรมการกำหนดนโยบายการดำเนินงานพัฒนาและส่งเสริมผู้มี
ความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี มีรองนายกรัฐมนตรีที่ได้รับมอบหมาย
ให้รับผิดชอบกระทรวงศึกษาธิการ เป็นประธาน มีหน้าที่ดังนี้
1.
กำหนดนโยบายการดำเนินงานพัฒนาและส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษทาง วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ระดับมัธยมศึกษา ระดับอุดมศึกษา และระดับหลังสำเร็จการศึกษา
2.
เสนอแนะแนวทางการดำเนินงานโครงการ พสวท. ให้บรรลุตามนโยบาย วัตถุประสงค์
อย่างมีประสิทธิภาพและเป็นประโยชน์ต่อการพัฒนาประเทศ
3. แต่งตั้งคณะอนุกรรมการชุดต่าง ๆ ในการดำเนินงานโครงการ พสวท.
ได้ตามความเหมาะสม
คณะที่ 2 คณะอนุกรรมการพัฒนาและส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ระดับมัธยมศึกษา มีปลัดหรือรองปลัดกระทรวงศึกษาธิการ เป็นประธาน มีอำนาจหน้าที่ดังนี้
รับผิดชอบดำเนินงานพัฒนาและส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ขณะกำลังศึกษาอยู่ในระดับมัธยมศึกษาเกี่ยวกับ
-
การคัดเลือกบุคคลเข้าโครงการ พสวท.
-
การจัดกิจกรรมการเรียนการสอน สำหรับนักเรียนในโครงการ พสวท.
-
การสนับสนุนส่งเสริมเพื่อการเพิ่มพูนความรู้และประสบการณ์ทางวิชาการสำหรับ
นักเรียน ในโครงการ พสวท.
-
การพัฒนาบุคลากรที่ร่วมรับผิดชอบดำเนินงานโครงการ พสวท.
- การวิจัย ติดตามและประเมินผลการดำเนินงานโครงการ พสวท.
คณะที่ 3 คณะอนุกรรมการพัฒนาและส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ระดับอุดมศึกษา มีปลัดหรือรองปลัดทบวงมหาวิทยาลัย เป็นประธาน มีอำนาจหน้าที่ดังนี้
รับผิดชอบดำเนินงานพัฒนาและส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ขณะกำลังศึกษาอยู่ในระดับอุดมศึกษาเกี่ยวกับ
-
การคัดเลือกบุคคลเข้าโครงการ พสวท.
-
การจัดกิจกรรมการเรียนการสอน สำหรับนิสิต นักศึกษาในโครงการ พสวท.
-
การสนับสนุนส่งเสริมเพื่อการเพิ่มพูนความรู้และประสบการณ์ทางวิชาการ
สำหรับ
นิสิต นักศึกษาในโครงการ พสวท.
- การพัฒนาบุคลากรที่ร่วมรับผิดชอบดำเนินงานโครงการ พสวท.
- การวิจัย ติดตามและประเมินผลการดำเนินงานโครงการ พสวท.
คณะที่ 4 คณะอนุกรรมการพัฒนาและส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ระดับหลังสำเร็จการศึกษา มีปลัดหรือรองปลัดกระทรวงวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อม
เป็นประธาน มีอำนาจหน้าที่ดังนี้
1.
ประสานงานการจัดเตรียมอัตราตำแหน่ง แหล่งงานที่มีการวิจัยและพัฒนา ให้สอดคล้องกับความรู้
ความสามารถตรงกับสาขาวิชาของผู้สำเร็จการศึกษา
2. ติดตามและประเมินผลการปฏิบัติงานของผู้สำเร็จการศึกษาตามโครงการ พสวท.
ที่ปฏิบัติงานในหน่วยงานต่าง ๆ
3.
จัดหาแหล่งทุนอุดหนุนในการศึกษาวิจัย คิดค้นงานทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
เพื่อส่งเสริมให้ผู้สำเร็จการศึกษาที่ปฏิบัติงานแล้วได้ใช้ศักยภาพของตนอย่างสูงสุด
4. สนับสนุนให้นักวิจัยโครงการ พสวท.
ได้เข้าร่วมงานกับนักวิจัยระดับอาวุโสที่มี ชื่อเสียงทั้งในและต่างประเทศ
คณะที่ 5 คณะอนุกรรมการทางวิชาการติดตามและประเมินผลการปฏิบัติงานของ
นักวิจัยที่สำเร็จการศึกษา ตามโครงการ พสวท. มีรองปลัดกระทรวงวิทยาศาสตร์
เทคโนโลยีและสิ่งแวดล้อม เป็นประธาน มีอำนาจหน้าที่ ดังนี้
1.
กำหนดแนวทางการติดตามและประเมินผลการปฏิบัติงานของนักวิจัยที่สำเร็จ
การศึกษาตามโครงการ พสวท.
2.
พิจารณากลั่นกรองข้อเสนอโครงการวิจัยและพัฒนาของนักวิจัยในสาขาต่าง ๆ
และจัดสรรเงินอุดหนุนโครงการวิจัยให้แก่นักวิจัย
3.
ติดตามและประเมินผลการปฏิบัติงานของนักวิจัยที่ปฏิบัติงาน ณ หน่วยงานวิจัยต่าง ๆ
4. พิจารณามาตรการและแนวทางส่งเสริมและสนับสนุนให้นักวิจัยได้ใช้ความรู้
ความสามารถในการปฏิบัติงานวิจัย และเสนอแนะแนวทางแก้ไขปัญหาและอุปสรรคต่าง ๆ แก่นักวิจัย
เพื่อให้สามารถยืนหยัดต่อการทำงานได้
5.
จัดทำรายงานการติดตามและประเมินผลการปฏิบัติงานของนักวิจัยที่สำเร็จ การศึกษาตามโครงการ พสวท.
เพื่อเสนอต่อคณะอนุกรรมการพัฒนาและส่งเสริมผู้มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี
ระดับหลังสำเร็จการศึกษา
| ศูนย์โรงเรียน | ศูนย์มหาวิทยาลัย |
| 1. บดินทรเดชา (สิงห์ สิงหเสนี) | 1. คณะวิทยาศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย |
| 2. สามเสนวิทยาลัย | 2. คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยมหิดล |
| 3. ศรีบุณยานนท์ | 3. คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์ |
| 4. พระปฐมวิทยาลัย | 4. คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยศิลปากร |
| 5. ยุพราชวิทยาลัย | 5. คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ |
| 6. พิษณุโลกพิทยาคม | 6. คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยนเรศวร |
| 7. แก่นนครวิทยาลัย | 7. คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิยาลัยขอนแก่น |
| 8. สุรนารีวิทยา | 8. คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี |
| 9. หาดใหญ่วิทยาลัย | 9. คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์ |
| 10. เบญจมราชูทิศ นครศรีธรรมราช | 10. คณะวิทยาศาสตร์ มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์ |
ระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย
ทางโครงการฯ
จะจัดให้มีการสอบคัดเลือกนักเรียนที่กำลังศึกษาชั้นปีที่ 3 ทั่วประเทศ
ที่มีผลการเรียนเฉลี่ยสะสมไม่ต่ำกว่า 3.00 เข้าโครงการ พสวท. ระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย ทุก ๆ ปี
ปีละ 100 คน กระจายไปศึกษาตามศูนย์โรงเรียนต่างๆ ทั่วทุกภูมิภาคของประเทศ
นักเรียนที่ได้รับการคัดเลือกเข้าโครงการจะได้รับการพัฒนาให้เต็มศักยภาพ
โดยมีหลักสูตรโปรแกรมเสริมวิทยาศาสตร์ คณิตศาสตร์ และคอมพิวเตอร์ มีกิจกรรมเสริมหลักสูตร เช่น
ค่ายวิทยาศาสตร์ การฝึกงานและการนำเสนอโครงงานวิทยาศาสตร์ และได้ศึกษาต่อเนื่องในคณะวิทยาศาสตร์
ของมหาวิทยาลัยที่เป็นคู่ศูนย์ หรืออาจจะได้รับการคัดเลือกให้ศึกษาต่อต่างประเทศจนสำเร็จ
การศึกษาระดับปริญญาเอก หรือปริญญาโทเป็นอย่างต่ำ จึงจะเข้าปฏิบัติงาน
ระดับอุดมศึกษา
ทางโครงการ พสวท. จะจัดให้มีการสอบคัดเลือกนักเรียนที่กำลังศึกษาชั้นมัธยมศึกษา ปีที่ 6
ที่มีผลการเรียนเฉลี่ยสะสมไม่ต่ำกว่า 3.00 เข้าโครงการ พสวท ระดับปริญญาตรีทุก ๆ ปี ปีละ 100 คน
และรับต่อเนื่องจากศูนย์โรงเรียนโครงการ พสวท.อีกปีละ 80 คน รวมทั้งสิ้น 180 คนต่อปี
กระจายไปศึกษาตามศูนย์มหาวิทยาลัยต่าง ๆ ทั่วทุกภูมิภาคของประเทศ โดย
นักศึกษาที่ได้รับการคัดเลือกเข้าโครงการจะได้รับการพัฒนาให้เต็มศักยภาพ โดยมีกิจกรรม
เสริมหลักสูตร เช่น ค่ายวิทยาศาสตร์ระดับอุดมศึกษา การนำเสนอผลงานทางวิทยาศาสตร์ การศึกษา ดูงาน
การร่วมประชุมวิชาการ
และอาจจะได้รับการคัดเลือกให้ศึกษาต่อต่างประเทศจนสำเร็จการศึกษาระดับปริญญาเอก
หรือปริญญาโทเป็นอย่างต่ำ จึงจะเข้าปฏิบัติงานได้
1. ระดับมัธยมศึกษาตอนปลาย ศึกษาในแผนการเรียนวิทยาศาสตร์
2. ระดับปริญญาตรี
ศึกษาในสาขาวิทยาศาสตร์บริสุทธิ์
3. ระดับสูงกว่าปริญญาตรี ศึกษาในสาขาวิทยาศาสตร์บริสุทธิ์
หรือวิทยาศาสตร์ ประยุกต์ ตามความถนัดของนักศึกษา และสอดคล้องกับความต้องการของประเทศ
โดยความเห็นชอบของคณะอนุกรรมการที่รับผิดชอบ
1. นักเรียน นักศึกษาโครงการ พสวท.
ทุกระดับจะต้องมีผลการเรียนเฉลี่ยไม่ต่ำกว่า 3.00 ถ้าต่ำกว่า 3.00
อาจจะต้องพ้นสภาพการเป็นนักเรียนทุน
โดยจะต้องชดใช้ทุนหรือไม่ชดใช้ทุนอยู่ที่ดุลยพินิจของอนุกรรมการ ระดับอุดมศึกษา
2. เมื่อสำเร็จการศึกษาจะต้องทำงานชดใช้ทุนในหน่วยงานของรัฐเป็นระยะเวลา 1
เท่าของระยะเวลาที่ได้รับทุนศึกษาภายในประเทศ และ 2 เท่าของระยะเวลาที่ได้รับทุนศึกษาต่อ
ต่างประเทศ หากนับเวลาชดใช้ทุนมากกว่า 10 ปี จะกำหนดให้ปฏิบัติงานชดใช้ทุนเพียง 10 ปี
ได้บุคคลที่มีความสามารถพิเศษทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี เพื่อปฏิบัติงานวิจัย และพัฒนาทางด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ดังนี้
1. หน่วยงานวิจัยและพัฒนาหรือหน่วยงานวิชาการขององค์กรต่าง ๆ ในภาครัฐบาล มีความเข้มแข็งและมีประสิทธิภาพสูงขึ้น สามารถดำเนินการวิจัยและพัฒนา เพื่อเพิ่มผลผลิตตลอดจนสามารถปรับปรุงเทคโนโลยี ที่ได้รับการถ่ายทอดจากต่างประเทศให้เหมาะสมกับสภาพของประเทศเพื่อลดการพึ่งพาและนำเข้าเทคโนโลยีจากต่างประเทศ
2. เกิดการวิจัยและสร้างสรรค์ผลงานทางวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี ตลอดจน ประดิษฐกรรมใหม่ ๆ ที่สอดคล้องกับสภาพและความต้องการของประเทศ
3. ประเทศชาติไม่ขาดแคลนอาจารย์ในมหาวิทยาลัย ที่มีความสามารถชั้นนำทางด้านงานวิจัย และการสอนทางด้านวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี เพื่อจะได้ถ่ายทอดความรู้แก่ เยาวชนไทยในอนาคต โดยเฉพาะในระดับอุดมศึกษา ทั้งนี้ศึกษาทางสาขาวิชาวิทยาศาสตร์บริสุทธิ์ และวิทยาศาสตร์ประยุกต์
ผู้ได้รับการคัดเลือกเข้าเป็นนักเรียน นิสิต นักศึกษาในโครงการ พสวท. จะได้รับทุนการศึกษาตลอดระยะเวลาที่อยู่ในโครงการ